സ്കൂൾ ബസ്
രാവിലെ ഏഴുമണി കഴിഞ്ഞാൽ ആ ഗ്രാമത്തിലെ റോഡിന് ഒരു പ്രത്യേക ഉണർവാണ്.
വീടുകളുടെ മുറ്റത്ത് സ്കൂൾ യൂണിഫോമണിഞ്ഞ കുട്ടികൾ ബാഗുമായി നിൽക്കും. ചിലർ അമ്മയുടെ കൈപിടിച്ച് റോഡിലേക്ക് നോക്കും. ചിലർ ഉറക്കച്ചടവോടെ കണ്ണുകൾ തിരുമ്മിക്കൊണ്ട് ബസ് വരുന്നതും കാത്തിരിക്കും.
അൽപ്പസമയം കഴിഞ്ഞാൽ ദൂരെ നിന്ന് ആ ശബ്ദം കേൾക്കും.
“പോം… പോം…”
മഞ്ഞയും വെള്ളയും നിറമുള്ള സ്കൂൾ ബസ് വളവ് തിരിഞ്ഞ് വരും.
ബസിന്റെ ഡ്രൈവർ രാജേട്ടനായിരുന്നു. ഏകദേശം അമ്പത്തഞ്ച് വയസ്സുള്ള, എപ്പോഴും പുഞ്ചിരിയോടെ കാണുന്ന ഒരാൾ. പതിനഞ്ച് വർഷമായി അദ്ദേഹം അതേ സ്കൂളിലെ ബസ് ഓടിക്കുകയായിരുന്നു.
കുട്ടികൾക്ക് രാജേട്ടൻ വെറുമൊരു ഡ്രൈവറായിരുന്നില്ല.
അവർക്ക് അദ്ദേഹം ഒരു രക്ഷിതാവിനെപ്പോലെയായിരുന്നു.
“അഭീ, ഓടിക്കയറല്ലേ…”
“മീനൂ, ബാഗ് അകത്തേക്ക് വെച്ചിട്ട് ഇരിക്ക്…”
“അനൂ, ഇന്ന് എന്താ ഇത്ര വൈകിയത്?”
എല്ലാവരുടെയും കാര്യങ്ങൾ രാജേട്ടന് അറിയാമായിരുന്നു.
പക്ഷേ, ആ കുട്ടികളുടെ കൂട്ടത്തിൽ ഒരാൾ മാത്രം എപ്പോഴും വ്യത്യസ്തനായിരുന്നു.
ആദി.
പത്താം ക്ലാസിൽ പഠിക്കുന്ന ആദി ബസിന്റെ ഏറ്റവും പിന്നിലെ സീറ്റിലാണ് എന്നും ഇരിക്കുന്നത്. മറ്റുള്ള കുട്ടികൾ കളിച്ചും ചിരിച്ചും സംസാരിച്ചും യാത്ര ചെയ്യുമ്പോൾ അവൻ ജനലിലൂടെ പുറത്തേക്ക് നോക്കിയിരിക്കും.
അവന്റെ മുഖത്ത് എപ്പോഴും ഒരു നിശ്ശബ്ദത ഉണ്ടായിരുന്നു.
ആദ്യമൊക്കെ രാജേട്ടൻ അത് അവന്റെ സ്വഭാവമാണെന്ന് കരുതി.
പക്ഷേ ദിവസങ്ങൾ കഴിഞ്ഞപ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന് സംശയം തോന്നി.
ഒരു ദിവസം ബസ് സ്കൂളിൽ എത്തിച്ച ശേഷം രാജേട്ടൻ ആദിയെ വിളിച്ചു.
“ആദീ…”
“എന്താ രാജേട്ടാ?”
“നീ എന്താ എപ്പോഴും ഒറ്റയ്ക്ക് ഇരിക്കുന്നത്?”
ആദി ചെറുതായി ചിരിച്ചു.
“ഒന്നുമില്ല രാജേട്ടാ.”
“ഒന്നുമില്ലാത്ത മുഖമാണോ അത്?”
ആദി മറുപടി പറഞ്ഞില്ല.
അവൻ ബാഗ് എടുത്ത് സ്കൂളിലേക്ക് നടന്നു.
രാജേട്ടൻ അവനെ നോക്കി നിന്നു.
---
ഒരു തിങ്കളാഴ്ച രാവിലെ പതിവുപോലെ ബസ് കുട്ടികളുമായി സ്കൂളിലേക്ക് പോകുകയായിരുന്നു.
അപ്പോൾ ഒരു ചെറിയ കുട്ടി പെട്ടെന്ന് കരയാൻ തുടങ്ങി.
“എന്റെ പെൻസിൽ ബോക്സ് കിട്ടുന്നില്ല…”
രാജേട്ടൻ ബസ് നിർത്തി.
“എവിടെയായിരുന്നു വെച്ചത്?”
“സീറ്റിന്റെ അടിയിൽ…”
ആദി തന്റെ സീറ്റ് വിട്ട് എഴുന്നേറ്റു. കുറച്ച് അന്വേഷിച്ചപ്പോൾ പെൻസിൽ ബോക്സ് അവൻ കണ്ടെത്തി.
“ഇതാ.”
കുട്ടി സന്തോഷത്തോടെ അത് വാങ്ങി.
“താങ്ക്സ് ചേട്ടാ…”
ആദി ചിരിച്ചു.
അത് കണ്ട രാജേട്ടന്റെ മനസ്സിൽ എന്തോ തെളിഞ്ഞു.
പുറമേ നിശ്ശബ്ദനായിരുന്നെങ്കിലും മറ്റുള്ളവരെ സഹായിക്കാൻ ആദി എപ്പോഴും തയ്യാറായിരുന്നു.
---
അങ്ങനെ മാസങ്ങൾ കടന്നുപോയി.
ഒരു ദിവസം സ്കൂൾ വിട്ട സമയത്ത് ആകാശം പെട്ടെന്ന് ഇരുണ്ടു.
മഴ പെയ്യാൻ തുടങ്ങി.
കുട്ടികൾ ബസിലേക്ക് ഓടിക്കയറി.
മഴത്തുള്ളികൾ ബസിന്റെ ചില്ലുകളിൽ പതിച്ചു.
“രാജേട്ടാ, ഇന്ന് നല്ല മഴയാണല്ലോ!”
ഒരു കുട്ടി പറഞ്ഞു.
“അതെ. എല്ലാവരും സീറ്റിൽ ശരിയായി ഇരിക്കണം.”
ബസ് കുറച്ച് ദൂരം പോയപ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ഒരു വലിയ ശബ്ദം കേട്ടു.
“ഠക്!”
ബസ് നിന്നു.
കുട്ടികൾ ഭയന്നു.
“എന്തുപറ്റി?”
രാജേട്ടൻ ഉടൻ ബസിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങി.
അദ്ദേഹം പരിശോധിച്ചപ്പോൾ എഞ്ചിനിൽ ചെറിയ തകരാർ സംഭവിച്ചതാണെന്ന് മനസ്സിലായി.
“പേടിക്കണ്ട. മറ്റൊരു ബസ് വരും.”
രാജേട്ടൻ കുട്ടികളെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
പക്ഷേ മഴ ശക്തമായി.
അപ്പോഴാണ് ആദി എഴുന്നേറ്റത്.
“രാജേട്ടാ, ഞാൻ സഹായിക്കട്ടെ?”
രാജേട്ടൻ അവനെ നോക്കി.
“നീയോ?”
“അതെ.”
“നീ അകത്ത് ഇരിക്ക്. നനയും.”
“സാരമില്ല.”
ആദി ബസിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങി.
മഴയിൽ നനഞ്ഞുകൊണ്ട് ഇരുവരും ബസിന്റെ പ്രശ്നം പരിശോധിച്ചു.
അൽപ്പസമയം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ രാജേട്ടൻ ആദിയുടെ ഷർട്ടിന്റെ പോക്കറ്റിൽ നിന്ന് ഒരു പഴയ ഫോട്ടോ പുറത്തേക്ക് കാണുന്നത് ശ്രദ്ധിച്ചു.
“ആരുടെയാ അത്?”
ആദി കുറച്ചു നേരം മിണ്ടാതെ നിന്നു.
പിന്നെ ഫോട്ടോ പുറത്തെടുത്തു.
“എന്റെ അച്ഛനാണ്.”
രാജേട്ടൻ ഫോട്ടോ നോക്കി.
സ്കൂൾ ബസിന്റെ മുന്നിൽ നിൽക്കുന്ന ഒരു മനുഷ്യൻ.
“നിന്റെ അച്ഛനും ബസ് ഓടിച്ചിരുന്നോ?”
ആദി പതുക്കെ തലകുനിച്ചു.
“അതെ.”
അവന്റെ ശബ്ദം മാറി.
“അച്ഛനും സ്കൂൾ ബസ് ഡ്രൈവറായിരുന്നു. ഈ ബസ് പോലൊരു ബസായിരുന്നു ഓടിച്ചിരുന്നത്.”
“ഇപ്പോൾ എവിടെയാണ്?”
ആദി കുറച്ചു നേരം മിണ്ടാതിരുന്നു.
“മൂന്ന് വർഷം മുമ്പ് ഒരു അപകടത്തിൽ മരിച്ചു.”
രാജേട്ടന്റെ മുഖം മാറി.
“ക്ഷമിക്കണം മോനേ… എനിക്ക് അറിയില്ലായിരുന്നു.”
ആദി ഫോട്ടോയിലേക്ക് നോക്കി.
“അച്ഛൻ മരിച്ചിട്ട് മൂന്ന് വർഷമായി. പക്ഷേ എനിക്ക് ഇപ്പോഴും അച്ഛൻ ഈ ബസിലുണ്ടെന്ന് തോന്നും.”
“എന്തുകൊണ്ട്?”
“അച്ഛൻ എപ്പോഴും പറയുമായിരുന്നു… ‘ബസ് ഓടിക്കുന്നത് ഒരു ജോലി മാത്രമല്ല. കുട്ടികളെ സുരക്ഷിതമായി വീട്ടിലെത്തിക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തമാണ്. അവരുടെ മാതാപിതാക്കൾ നമ്മളിൽ വിശ്വാസം വെച്ചാണ് അവരെ അയക്കുന്നത്.’”
രാജേട്ടന്റെ കണ്ണുകൾ നിറഞ്ഞു.
“നിന്റെ അച്ഛൻ നല്ല മനുഷ്യനായിരുന്നിരിക്കണം.”
“അതെ.”
ആദി ചിരിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.
“അച്ഛൻ മരിച്ചതിന് ശേഷം അമ്മയ്ക്ക് ബസിനെ പേടിയായി. പക്ഷേ എനിക്ക് ബസ് കാണുമ്പോൾ അച്ഛനെയാണ് ഓർമ്മ വരുന്നത്.”
രാജേട്ടൻ ആദിയുടെ തോളിൽ കൈവച്ചു.
“നിനക്ക് അച്ഛനെ നഷ്ടപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടാകാം. പക്ഷേ അച്ഛൻ നിന്നിൽ വിട്ടുപോയത് നീ നഷ്ടപ്പെടുത്തരുത്.”
ആദി രാജേട്ടനെ നോക്കി.
“എന്താണ്?”
“മറ്റുള്ളവരെ സുരക്ഷിതമായി വീട്ടിലെത്തിക്കണമെന്ന ആ മനസ്സ്.”
ആദിയുടെ കണ്ണുകൾ നിറഞ്ഞു.
---
കുറച്ച് സമയത്തിനകം മറ്റൊരു സ്കൂൾ ബസ് അവിടെയെത്തി.
എല്ലാ കുട്ടികളെയും അതിലേക്ക് മാറ്റി.
അവസാനം പോകുന്നതിന് മുമ്പ് ആദി രാജേട്ടന്റെ അടുത്തെത്തി.
“രാജേട്ടാ…”
“എന്താ?”
“എന്റെ അച്ഛനെപ്പോലെ തന്നെ നിങ്ങൾക്കും ഈ കുട്ടികളെ നോക്കണം.”
രാജേട്ടൻ അവനെ ചേർത്തുപിടിച്ചു.
“നീ വിഷമിക്കണ്ട. ഈ കുട്ടികൾ എന്റെ കുട്ടികളാണ്.”
ആ ദിവസം മുതൽ രാജേട്ടനും ആദിയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം മാറി.
ആദി ഇനി ബസിന്റെ പിന്നിലെ സീറ്റിൽ ഒറ്റയ്ക്കിരുന്നില്ല.
അവൻ പതിയെ മറ്റു കുട്ടികളോടൊപ്പം സംസാരിക്കാൻ തുടങ്ങി.
ചിലപ്പോൾ രാജേട്ടനെ ബസ് വൃത്തിയാക്കാനും സഹായിച്ചു.
ഒരു ദിവസം രാജേട്ടൻ ചോദിച്ചു.
“വലുതായാൽ എന്താകണം?”
ആദി ചിരിച്ചു.
“അറിയില്ല.”
“ഡ്രൈവറാകുമോ?”
ആദി കുറച്ചു നേരം ബസിനെ നോക്കി.
“ഒരുപക്ഷേ…”
---
വർഷങ്ങൾ കടന്നുപോയി.
ആദി പത്താം ക്ലാസ് പാസായി. പിന്നീട് കോളേജിൽ ചേർന്നു.
കാലം ആരെയും കാത്തുനിൽക്കില്ല.
ഒരു ദിവസം സ്കൂളിൽ പഴയ വിദ്യാർത്ഥികളുടെ സംഗമം നടന്നു.
രാജേട്ടൻ പതിവുപോലെ ബസ് കഴുകിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു.
അപ്പോഴാണ് പിന്നിൽ നിന്ന് ഒരു ശബ്ദം കേട്ടത്.
“രാജേട്ടാ…”
അദ്ദേഹം തിരിഞ്ഞുനോക്കി.
മുന്നിൽ ആദി.
പക്ഷേ പഴയ ആദിയല്ല.
ഉയരം കൂടിയിരുന്നു. മുഖത്ത് ആത്മവിശ്വാസം.
“ആദീ!”
രാജേട്ടൻ അവനെ ചേർത്തുപിടിച്ചു.
“എവിടെയായിരുന്നു ഇത്രയും നാൾ?”
“പഠിക്കുകയായിരുന്നു.”
“ഇപ്പോൾ എന്ത് ചെയ്യുന്നു?”
ആദി ചിരിച്ചു.
“ഡ്രൈവിംഗ് പഠിച്ചു.”
രാജേട്ടൻ അത്ഭുതത്തോടെ നോക്കി.
“എന്തിന്?”
ആദി ബസിന്റെ മുന്നിലേക്ക് നോക്കി.
“ഒരു ദിവസം ഈ ബസ് ഞാൻ ഓടിക്കും.”
രാജേട്ടന്റെ കണ്ണുകൾ നിറഞ്ഞു.
“എന്തിനാണ് ആ ജോലി?”
ആദി പതുക്കെ പറഞ്ഞു.
“കാരണം, ഒരിക്കൽ ഈ ബസിന്റെ പിന്നിലെ സീറ്റിൽ ഇരുന്ന ഒരു കുട്ടിക്ക് ഇവിടെ തന്റെ അച്ഛനെ കണ്ടെത്താൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നു.”
രാജേട്ടൻ ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല.
ആദി തുടർന്നു.
“അച്ഛൻ പറഞ്ഞത് ശരിയായിരുന്നു. കുട്ടികളെ വീട്ടിലെത്തിക്കുന്നത് വെറും ജോലി അല്ല. ഒരുപാട് കുടുംബങ്ങളുടെ വിശ്വാസം നമ്മളോടൊപ്പമാണ് യാത്ര ചെയ്യുന്നത്.”
രാജേട്ടൻ അവന്റെ കൈ പിടിച്ചു.
“നീ വളർന്നു മോനേ…”
ആദി ചിരിച്ചു.
“രാജേട്ടനാണ് വളർത്തിയത്.”
---
വൈകുന്നേരം.
സ്കൂൾ മുറ്റത്ത് നിന്ന് ബസ് പതുക്കെ റോഡിലേക്ക് ഇറങ്ങി.
ജനലിലൂടെ പുറത്തേക്ക് നോക്കിക്കൊണ്ട് കുട്ടികൾ കൈവീശി.
രാജേട്ടൻ ഡ്രൈവിംഗ് സീറ്റിൽ.
അവന്റെ അരികിൽ ആദി.
സൂര്യൻ അസ്തമിക്കുകയായിരുന്നു.
റോഡിന്റെ ഇരുവശത്തുമുള്ള മരങ്ങൾക്കിടയിലൂടെ മഞ്ഞനിറമുള്ള വെളിച്ചം ബസിനുള്ളിലേക്ക് വീണു.
ആ പഴയ ബസ് മുന്നോട്ട് നീങ്ങി.
ഒരു കാലത്ത് പിന്നിലെ സീറ്റിൽ ഒറ്റയ്ക്ക് ഇരുന്നിരുന്ന ഒരു കുട്ടിയുടെ സ്വപ്നം ഇപ്പോൾ ഒരു യാത്രയായി മാറിയിരുന്നു.
ചില യാത്രകൾ സ്കൂളിൽ നിന്ന് വീട്ടിലേക്കുള്ളതല്ല.
ചില യാത്രകൾ നമ്മെ നമ്മുടെ ഓർമ്മകളിലേക്കും സ്നേഹത്തിലേക്കും സ്വപ്നങ്ങളിലേക്കും കൊണ്ടുപോകുന്നു.
ഒരു സ്കൂൾ ബസ് ചിലപ്പോൾ ഒരു വാഹനമല്ല.
അത് ഒരുപാട് കുട്ടികളുടെ ബാല്യവും, ചിലരുടെ ഓർമ്മകളും, മറ്റുചിലരുടെ സ്വപ്നങ്ങളും വഹിക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ ലോകമാണ്.